Wybór należy do Ciebie!



O czym marzysz, kiedy myślisz o swojej przyszłości? Kim pragniesz zostać? O tym, na co przeznaczysz swoje lata ponadgimnazjalnego kształcenia i szkolenia, zdecydować musi nie kto inny, tylko właśnie Ty. Dlatego warto głęboko zastanowić się, na której konkretnie dziedzinie edukacji chcesz się skoncentrować i jaki Twoim zdaniem zawód przynosiłby Ci w przyszłości satysfakcję. Ważnym jest, aby ta decyzja wyszła od Ciebie!

Omów ze swoimi rodzicami i ze szkolnym pedagogiem różne opcje i wybór kariery.

Co jest dla Ciebie odpowiednie?

Wybierając ścieżkę kształcenia i zawód, trzeba znać siebie. Przede wszystkim musisz stwierdzić, jakie są Twoje mocne strony. To da Ci pewność siebie, bez której trudno dokonać właściwego wyboru. W tym celu zadaj sobie poniższe pytania.

  • Co przychodzi mi z łatwością?
  • Co mnie interesuje?
  • Co lubię robić?
  • Jaka jest moja wymarzona przyszłość?

Twoje zdolności, predyspozycje i umiejętności

Nauka w szkole najpewniej pozwoliła Ci odkryć, które przedmioty sprawiają Ci najmniej kłopotu, a z którymi masz trudności. Jak ukierunkowane są Twoje zdolności?

  • Z łatwością przyswajasz zagadnienia teoretyczne? Co lubisz bardziej: języki czy matematykę?
  • Posiadasz predyspozycje artystyczne? Lubisz rysować i malować czy raczej grać na instrumencie?
  • Czy Twoje zdolności są w większym stopniu praktyczne? Przynosi Ci radość gotowanie, szycie lub stolarka, albo naprawianie rzeczy lub majstrowanie przy silnikach?
  • A może najlepiej radzisz sobie na lekcjach wychowania fizycznego?

Twoje cechy

Przez „cechy” rozumiemy tu Twój charakter – to, jaką jesteś osobą. Ta kwestia też ma wpływ na wybór przyszłego zawodu.

  • Należysz do osób towarzyskich? Lubisz przebywać w licznym gronie? Łatwo Ci poznawać nowych ludzi i z nimi rozmawiać czy raczej najlepiej czujesz się z garstką przyjaciół?
  • Preferujesz współpracę z innymi czy samodzielne rozwiązywanie problemów?
  • Czy umiesz uważnie słuchać pomysłów i opinii innych ludzi?
  • Czy jesteś osobą godną zaufania?
  • Oczekujesz w swoim otoczeniu doskonałego porządku czy godzisz się na pewien twórczy nieład?
  • Umiesz przejmować inicjatywę czy jednak wolisz, kiedy podejmowaniem decyzji i załatwianiem spraw zajmują się inni?

Gdy w pewnym momencie przyszłości przyjdzie Ci ubiegać się o pracę, Twój potencjalny pracodawca będzie przywiązywał dużą wagę do cech Twojej osobowości. Istotne będzie dla niego na przykład to, czy można Ci zaufać, czy nie masz problemu z frekwencją i czy potrafisz współpracować z innymi oraz pracować niezależnie. Twoje nastawienie do pracy i współpracowników może być nie mniej ważne od Twoich ocen przedmiotowych. Dlatego też ważne są stopnie, jakie zbierasz za zachowanie i postawę!

Twoje zainteresowania

Jeżeli potrafisz pracować nad czymś, co Cię interesuje i motywuje, masz szansę na sukces. Nie możesz jednak liczyć na to, że zawsze będziesz mieć szczęście odbywać studia lub wykonywać zawód ściśle powiązany z Twoimi najsilniejszymi zainteresowaniami. Niemniej odbicie swoich zainteresowań odnajdziesz z całą pewnością w niejednym programie kształcenia. Weź też pod uwagę fakt, że w okresie nastoletniości zainteresowania często się zmieniają: do obecnych mogą dołączyć zupełnie dla Ciebie nowe.

Twój stan zdrowia

Przy wyborze ścieżki kształcenia i zawodu konieczne może być uwzględnienie własnego stanu zdrowia, kondycji, predyspozycji fizycznych.

  • Niektóre zawody wymagają większej siły fizycznej niż inne.
  • Alergie mogą wykluczać określone opcje.
  • Obowiązywać mogą szczególne wymagania dotyczące wzroku lub słuchu albo innego rodzaju wymogi.

Wybierając kierunek kształcenia, rozważ wszystkie poruszone wyżej kwestie. W razie jakichkolwiek wątpliwości zapytaj szkolnego pedagoga.

Oczekiwania innych

Warto poświęcić dużo czasu na przedyskutowanie poszczególnych alternatyw i opcji z rodzicami. Wysłuchaj rad, jakie mają dla Ciebie członkowie rodziny i przyjaciele. Zasięgnij także porady szkolnego pedagoga oraz innych osób, którym ufasz.

Rodzice, rodzeństwo, dalsza rodzina i przyjaciele nierzadko mają niezachwiane przekonanie o tym, jak powinna wyglądać Twoja przyszłość. Wielu rodziców lub opiekunów ma wobec przyszłości swoich dzieci ogromne oczekiwania. Jednakże ostateczny wybór należy do Ciebie! Nie możesz pozwolić na siebie wpłynąć tylko z tego powodu, że ktoś inny „wie lepiej”, co byłoby dla Ciebie najwłaściwsze.

Zawód a płeć

Zawodowemu życiu nieodzowna jest różnorodność! Nie daj się zwieść, że pewne zawody są przeznaczone wyłącznie dla mężczyzn, a inne stworzone dla kobiet. Na wybór ścieżki kształcenia nie powinien wpływać tradycyjny podział ról między płcie. Zastanów się przede wszystkim nad tym, co jest Twoim pragnieniem!

Zbadaj wszystkie swoje możliwości

Najprawdopodobniej sporo już wiesz o różnych zawodach; może nawet masz już opinię na temat tego, które zawody byłyby dla Ciebie odpowiednie. Ale czy masz pewność, że Twój ogląd jest wystarczająco dobry? Samo kształcenie i szkolenie zawodowe obejmuje niemal dwieście różnych zawodów, do których można się przyuczyć; także nauka na uniwersytecie lub w szkole wyższej otwiera cały szereg furtek do kariery.

  • Lubisz prędkość oraz adrenalinę i w związku z tym widzisz siebie w roli policjanta, strażaka albo pilota samolotu? W takim razie weź pod uwagę również zawody takie jak ratownik, kierowca karetki, pracownik ochrony lub kierownik kontroli lotów.
  • Zdarzyło Ci się rozważać pracę w służbie zdrowia, jako lekarz albo pielęgniarka? Jeżeli tak, to pomyśl także o takich zawodach związanych z medycyną jak szpitalny pomocnik lub rehabilitant.

Rozpatrując opcje, zachowuj ciekawość i otwartość, a prawdopodobnie przekonasz się, że możliwości jest znacznie więcej niż Ci się wydawało.

Ingen fylker har tilleggsinformasjon til dette punktet